Χρειάζομαι Δίπλωμα Drone;
Η απάντηση εξαρτάται από δύο παράγοντες: τι drone πετάτε και πού θέλετε να πετάξετε. Σύμφωνα με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2019/947 της EASA — τον πανευρωπαϊκό κανονισμό που ισχύει σε 31 κράτη (27 ΕΕ + 4 EFTA) — δεν χρειάζονται όλοι δίπλωμα. Αν πετάτε drone κλάσης C0 (βάρος κάτω από 250g, π.χ. DJI Mini 4 Pro) χωρίς κάμερα ή ως παιχνίδι, τεχνικά δεν χρειάζεται κανένα πιστοποιητικό — αρκεί να διαβάσετε το εγχειρίδιο χρήσης.
Ωστόσο, στην πράξη, σχεδόν κάθε drone που αξίζει τα λεφτά του σήμερα διαθέτει κάμερα. Και αν έχει κάμερα, απαιτείται εγγραφή χειριστή — και κατ' επέκταση πιστοποιητικό ικανότητας. Ιδιαίτερα στην Ελλάδα, η ΥΠΑ (Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας) είναι αυστηρή: απαιτεί αίτηση πτήσης ακόμα και για drones κάτω από 250g με κάμερα.
💡 Σημαντικό: Ο όρος «δίπλωμα drone» είναι ανεπίσημος. Η EASA χρησιμοποιεί τον όρο «πιστοποιητικό ικανότητας εξ αποστάσεως χειριστή» (Remote Pilot Certificate of Competency). Δεν πρόκειται για επαγγελματική άδεια — είναι πιστοποίηση ότι γνωρίζετε τους κανόνες ασφαλούς πτήσης.
Τα 3 Επίπεδα Πιστοποιητικών
Η EASA θέσπισε τρία επίπεδα πιστοποιητικών για την Ανοιχτή και την Ειδική Κατηγορία πτήσεων:
Πιστοποιητικό A1/A3
Για: Ερασιτέχνες, ταξιδιώτες, φωτογράφους
Drones: C0 (<250g) στην A1, C1 (<900g) στην A1, C2/C3/C4 στην A3
Εξέταση: 40 ερωτήσεις online, πολλαπλής επιλογής
Κόστος: Δωρεάν (μέσω εθνικής αρχής)
Ισχύς: 5 χρόνια
Πιστοποιητικό A2
Για: Πιλότους που πετούν κοντά σε ανθρώπους
Drones: C2 (<4kg) στην A2
Εξέταση: 30 ερωτήσεις + αυτοεκπαίδευση + πρακτική
Κόστος: ~€50-100
Προϋπόθεση: Πρέπει να έχετε ήδη A1/A3
Πιστοποιητικό STS
Για: Επαγγελματίες (Ειδική Κατηγορία)
Drones: C5/C6 σε STS-01, STS-02
Εκπαίδευση: Πλήρες πρόγραμμα σε αναγνωρισμένη σχολή
Κόστος: ~€300-800 ανάλογα τη σχολή
Απαιτεί: Εξουσιοδοτημένο UAS Training Centre
Πιστοποιητικό A1/A3: Βήμα-Βήμα
Το πιστοποιητικό A1/A3 είναι η βάση — το πρώτο βήμα για κάθε πιλότο drone στην Ευρώπη. Σύμφωνα με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2019/947, η εξέταση πραγματοποιείται online μέσω της εθνικής αρχής πολιτικής αεροπορίας (NAA) ή εξουσιοδοτημένου φορέα. Στην Ελλάδα, μπορείτε να δώσετε εξετάσεις μέσω της ΥΠΑ ή πιστοποιημένων σχολών. Η εξέταση μπορεί να γίνει σε οποιοδήποτε κράτος-μέλος — αν δώσετε στην Αυστρία, το πιστοποιητικό ισχύει και στην Ελλάδα.
Εγγραφή στην ΥΠΑ
Εγγραφείτε ως χειριστής UAS στο σύστημα της ΥΠΑ (ypa.gr). Θα λάβετε αριθμό χειριστή που πρέπει να αναγράφεται στο drone σας. Η εγγραφή είναι υποχρεωτική αν το drone σας ζυγίζει πάνω από 250g ή έχει κάμερα.
Online εκπαίδευση
Η EASA προτείνει αυτοεκπαίδευση μέσω του online training module. Μελετάτε θέματα ασφάλειας αεροπορίας, κανονισμούς, μετεωρολογία, χαρακτηριστικά εναέριου χώρου, ανθρώπινους περιορισμούς και απόρρητο/προστασία δεδομένων.
Online εξέταση (40 ερωτήσεις)
Η εξέταση αποτελείται από 40 ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής. Καλύπτει: ασφάλεια αεροπορίας, κανονισμούς εναέριου χώρου, ανθρώπινους παράγοντες/περιορισμούς, μετεωρολογικές συνθήκες, λειτουργικές διαδικασίες, προστασία απορρήτου, ασφάλιση. Πρέπει να απαντήσετε σωστά τουλάχιστον στο 75% (30 από 40).
Λήψη πιστοποιητικού
Αν περάσετε, λαμβάνετε ψηφιακό πιστοποιητικό A1/A3 με σήμα EASA. Ισχύει σε ολόκληρη την Ευρώπη (31 κράτη) για 5 χρόνια. Αν δεν περάσετε, μπορείτε να ξαναδώσετε.
Θέματα Εξέτασης A1/A3
Σύμφωνα με τα στοιχεία που δημοσιεύει η EASA στις κατευθυντήριες γραμμές για την Ανοιχτή Κατηγορία (Guidelines for UAS operations in the open and specific categories), τα θέματα της εξέτασης A1/A3 καλύπτουν:
Ασφάλεια Αεροπορίας
Γενικοί κανόνες ασφάλειας πτήσης, αποφυγή κινδύνων, προστασία τρίτων στο έδαφος, βασικές αρχές αεροδυναμικής drones.
Κανονισμοί
Κατηγορίες πτήσης EASA (Open, Specific, Certified), κλάσεις C0-C4, υποκατηγορίες A1/A2/A3, δικαιώματα/υποχρεώσεις χειριστή, εγγραφή.
Ανθρώπινοι Παράγοντες
Κόπωση, stress, αντίληψη, λήψη αποφάσεων, αλκοόλ/φάρμακα, κυκλάδιος ρυθμός, αντίδραση σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης.
Μετεωρολογία
Άνεμος, ριπές, μπάρα ομίχλης, θύελλες, θερμοκρασία, υγρασία, METAR/TAF, πώς επηρεάζεται η πτήση drone.
Απόρρητο & GDPR
Προστασία δεδομένων κατά τη χρήση κάμερας, δικαίωμα απορρήτου, τι επιτρέπεται να φωτογραφίζετε, πού απαγορεύεται.
Λειτουργικές Διαδικασίες
Pre-flight checklist, αερομεταφορές μπαταριών, φόρτιση ασφαλείας, αντιμετώπιση βλαβών, πτήσεις κοντά σε εμπόδια.
Πιστοποιητικό A2: Για Πτήσεις Κοντά σε Ανθρώπους
Το πιστοποιητικό A2 απαιτείται αν θέλετε να πετάξετε drone κλάσης C2 (βάρος κάτω από 4kg) σε κοντινή απόσταση από ανθρώπους — τουλάχιστον 30 μέτρα, ή 5 μέτρα σε low-speed mode (ταχύτητα κάτω από 3 m/s). Σύμφωνα με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2019/947, η διαδικασία απόκτησης A2 απαιτεί:
Προϋποθέσεις A2
- Κατοχή πιστοποιητικού A1/A3
- Αυτοεκπαίδευση (self-study) σε εγκεκριμένο υλικό
- Πρακτική εξάσκηση πτήσης (αυτοδηλωμένη)
- Θεωρητική εξέταση 30 ερωτήσεων
- Ελάχιστη ηλικία 16 ετών
Τι Καλύπτει η A2
- Μετεωρολογία σε βάθος
- Τεχνικές επιδόσεις drone (απόσταση, αντοχή, ταχύτητα)
- Μέτρα ασφαλείας κοντά σε ανθρώπους
- Κανόνες low-speed mode
- Αξιολόγηση κινδύνου εδάφους (GRC)
Η εξέταση A2 δεν είναι δωρεάν — διεξάγεται από εξουσιοδοτημένους φορείς (NAA ή αναγνωρισμένες σχολές) και κοστίζει περίπου €50-100 στην Ελλάδα. Σύμφωνα με τα στοιχεία της EASA, η εξέταση A2 απαιτεί βαθύτερη γνώση μετεωρολογίας, τεχνικών επιδόσεων drone και αξιολόγησης εδαφίου κινδύνου πέραν αυτών που καλύπτει η A1/A3.
Πιστοποιητικό STS: Για Επαγγελματίες
Αν σχεδιάζετε επαγγελματικές πτήσεις — ιδίως BVLOS (Beyond Visual Line of Sight), πτήσεις πάνω από ελεγχόμενες περιοχές, ή πτήσεις σε αστικό περιβάλλον με drones πάνω από 4kg — τότε κινείστε στην Ειδική Κατηγορία (Specific). Σύμφωνα με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2019/947, υπάρχουν τέσσερις τρόποι για λειτουργία στην Ειδική:
- Δήλωση σε Standard Scenario (STS): Η πιο απλή οδός. Δεν απαιτεί πλήρη αξιολόγηση κινδύνου — μόνο δήλωση συμμόρφωσης. Τα STS-01 (VLOS πάνω από ελεγχόμενο χώρο) και STS-02 (BVLOS πάνω από αραιοκατοικημένη περιοχή) είναι τα δύο ευρωπαϊκά Standard Scenarios.
- Εξουσιοδότηση μέσω PDRA: Pre-Defined Risk Assessment — μια εκ των προτέρων αξιολόγηση κινδύνου που απλοποιεί τη διαδικασία.
- Εξουσιοδότηση με πλήρες SORA: Specific Operations Risk Assessment — η πλήρης αξιολόγηση κινδύνου σύμφωνα με τη μεθοδολογία JARUS.
- LUC (Light UAS Operator Certificate): Πιστοποιητικό ελαφρού χειριστή UAS — επιτρέπει αυτο-εξουσιοδότηση σε ορισμένες περιπτώσεις.
Για τα STS, ο πιλότος πρέπει να εκπαιδευτεί σε Εξουσιοδοτημένο Κέντρο Εκπαίδευσης UAS (Authorised UAS Training Centre) — δεν αρκεί αυτοεκπαίδευση. Η εκπαίδευση STS περιλαμβάνει θεωρία, πρακτική εξάσκηση πτήσης, αξιολόγηση κινδύνου, σύνταξη Operations Manual και εξετάσεις. Σύμφωνα με τις τιμές που αναφέρουν ελληνικές σχολές, το κόστος κυμαίνεται μεταξύ €300 και €800.
«Η εκπαίδευση πιλότου drone στην Ειδική Κατηγορία δεν είναι απλή γραφειοκρατία — είναι ουσιαστική. Μαθαίνετε αξιολόγηση κινδύνου, σύνταξη Operations Manual, SORA μεθοδολογία και λειτουργικές διαδικασίες.» — EASA Guidelines on Specific Category
Πώς Δίνω Εξετάσεις στην Ελλάδα
Στην Ελλάδα, η ΥΠΑ (Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας) είναι η αρμόδια εθνική αρχή. Σύμφωνα με πληροφορίες από την ΥΠΑ (ypa.gr, ενότητα ΣΜΗΕΑ), η διαδικασία περιλαμβάνει:
Εγγραφή στο μητρώο χειριστών ΥΠΑ
Μπείτε στο ypa.gr → ΣΜΗΕΑ → Online Registration. Δημιουργήστε λογαριασμό και λάβετε τον αριθμό χειριστή UAS. Θα χρειαστείτε ταυτότητα/διαβατήριο και email.
Μελέτη εκπαιδευτικού υλικού
Η ΥΠΑ παρέχει δωρεάν εκπαιδευτικό υλικό ή μπορείτε να παρακολουθήσετε πρόγραμμα σε αναγνωρισμένη σχολή. Εναλλακτικά, πολλές ευρωπαϊκές αρχές (π.χ. LBA Γερμανίας, DGAC Γαλλίας) προσφέρουν δωρεάν online μαθήματα.
Εξέταση A1/A3 ή A2
Δώστε εξέταση online ή σε εξουσιοδοτημένο κέντρο. Η A1/A3 είναι δωρεάν (40 ερωτήσεις, 75% επιτυχία). Η A2 κοστίζει €50-100 (30 ερωτήσεις + πρακτική). Σημαντικό: μπορείτε να δώσετε σε οποιοδήποτε κράτος-μέλος EASA.
Αίτηση πτήσης μέσω DAGR
Μετά την απόκτηση πιστοποιητικού, στην Ελλάδα πρέπει να κάνετε αίτηση πτήσης μέσω του συστήματος DAGR (Drone Awareness & Geo-Report) ή email στην ΥΠΑ. Αυτό ισχύει ακόμα και για drones <250g με κάμερα.
Σχολές Drone στην Ελλάδα
Στην ελληνική αγορά λειτουργούν αρκετές εξουσιοδοτημένες σχολές εκπαίδευσης χειριστών drone. Οι σχολές μπορούν να παρέχουν εξετάσεις A1/A3 και A2, καθώς και εκπαίδευση STS. Κατά την επιλογή σχολής, σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές της EASA, βεβαιωθείτε ότι:
- Η σχολή αναφέρεται στο website της ΥΠΑ ως εξουσιοδοτημένος φορέας
- Τα πιστοποιητικά φέρουν το σήμα EASA (ισχύ σε ολόκληρη την Ευρώπη)
- Παρέχει πρακτική εξάσκηση (ιδίως για A2 και STS)
- Οι εκπαιδευτές έχουν πραγματική εμπειρία πτήσεων
- Το κόστος είναι διαφανές — ζητήστε ανάλυση τιμών
⚠️ Προσοχή: Σύμφωνα με την EASA, υπάρχουν παράνομα websites που πωλούν «ψεύτικα» πιστοποιητικά drone. Εμπιστευτείτε ΜΟΝΟ φορείς που αναγράφονται στο site της εθνικής αρχής (ΥΠΑ στην Ελλάδα). Αν ένα «δίπλωμα» δεν φέρει σήμα EASA, δεν ισχύει πουθενά στην Ευρώπη.
Κόστος Πιστοποιητικών
A1/A3 — Δωρεάν
Η εξέταση A1/A3 παρέχεται δωρεάν σε πολλά κράτη-μέλη, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας (μέσω ΥΠΑ). Κάποιες σχολές χρεώνουν €30-50 για προετοιμασία/coaching αλλά η εξέταση αυτή καθαυτή δεν κοστίζει.
A2 — €50-100
Η εξέταση A2 γίνεται μέσω εξουσιοδοτημένου φορέα και κοστίζει €50-100 ανάλογα τη χώρα/σχολή. Στη Γερμανία κυμαίνεται περίπου €70-150, στη Γαλλία €50-80.
STS — €300-800
Η εκπαίδευση σε Standard Scenario (STS-01 ή STS-02) απαιτεί πλήρες πρόγραμμα σε αναγνωρισμένη σχολή. Ελληνικές σχολές χρεώνουν €300-800 ανάλογα με τη διάρκεια προγράμματος και τη σχολή.
Ισχύει σε Ολόκληρη την Ευρώπη;
Ναι — και αυτό είναι ένα από τα μεγαλύτερα πλεονεκτήματα του συστήματος EASA. Σύμφωνα με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2019/947 (Άρθρο 4), τα πιστοποιητικά ικανότητας που εκδίδονται σε ένα κράτος-μέλος αναγνωρίζονται σε ολόκληρη την ΕΕ συν τις 4 χώρες EFTA. Δηλαδή αν δώσετε εξετάσεις A1/A3 στην Ελλάδα, μπορείτε να πετάξετε νόμιμα σε Γαλλία, Γερμανία, Ιταλία, Ισπανία — παντού.
Σημαντική επισήμανση: ενώ το πιστοποιητικό πιλότου ισχύει παντού, οι εθνικοί κανόνες και γεωγραφικές ζώνες διαφέρουν ανά χώρα. Π.χ. στην Ελλάδα χρειάζεστε αίτηση πτήσης μέσω DAGR, στη Γαλλία εγγραφή στο AlphaTango, στη Γερμανία υποχρεωτική ασφάλιση ευθύνης. Το πιστοποιητικό σας δίνει «δικαίωμα πτήσης» — αλλά πρέπει να ακολουθήσετε τους τοπικούς κανόνες.
Ανανέωση & Λήξη Πιστοποιητικού
Σύμφωνα με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2019/947:
- A1/A3: Ισχύει 5 χρόνια. Ανανεώνεται μέσω online εξέτασης «ανανέωσης» (refresher) πριν τη λήξη.
- A2: Ισχύει 5 χρόνια. Ανανεώνεται με πρόσθετη εξέταση ή ολοκλήρωση refresher training.
- STS: Η ισχύς εξαρτάται από το πρόγραμμα εκπαίδευσης. Συνήθως κάθε 2-3 χρόνια απαιτείται ανανέωση εκπαίδευσης.
Αν αφήσετε το πιστοποιητικό να λήξει, δεν χάνετε τη δυνατότητα — αλλά πρέπει να ξαναδώσετε εξετάσεις, όχι μόνο refresher. Η σύσταση: βάλτε υπενθύμιση 2 μήνες πριν τη λήξη.
Συχνές Ερωτήσεις
Ποια η ελάχιστη ηλικία;
Σύμφωνα με την EASA, 16 ετών. Κάθε κράτος-μέλος μπορεί να τη μειώσει μέχρι 12 ετών — αλλά αυτό ισχύει μόνο εντός του κράτους αυτού.
Σε ποια γλώσσα δίνω;
Η εξέταση διατίθεται στη γλώσσα κάθε κράτους + αγγλικά. Στην Ελλάδα μπορείτε να δώσετε στα ελληνικά ή αγγλικά.
Αν κοπώ, πότε ξαναδίνω;
Δεν υπάρχει υποχρεωτική περίοδος αναμονής — μπορείτε να ξαναδώσετε σύντομα. Κάποιοι φορείς ορίζουν ελάχιστη αναμονή 24-48 ωρών.
Χρειάζομαι δίπλωμα για DJI Mini;
Τα DJI Mini 4 Pro, Mini 3 Pro ζυγίζουν <250g (κλάση C0) αλλά έχουν κάμερα. Στην Ελλάδα πρέπει να εγγραφείτε στην ΥΠΑ. Τεχνικά η A1 δεν απαιτεί εξέταση για C0, αλλά πρέπει να γνωρίζετε τους κανόνες.
Πιστοποιημένη Κατηγορία: Η «Πιλοτική Άδεια» για Drones
Σύμφωνα με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2019/947, η Πιστοποιημένη Κατηγορία (Certified) αφορά τα πιο ριψοκίνδυνα σενάρια: μεταφορά ανθρώπων (π.χ. air taxis), μεταφορά επικίνδυνων φορτίων, πτήσεις πάνω από μεγάλες συγκεντρώσεις. Σε αυτή την κατηγορία:
- Το drone πρέπει να είναι πιστοποιημένο (σαν αεροσκάφος)
- Ο πιλότος πρέπει να κατέχει πλήρη αδειοδότηση από την NAA
- Ο χειριστής πρέπει να είναι εγκεκριμένος (certified operator)
- Απαιτείται Εγχειρίδιο Λειτουργίας (Operations Manual) εγκεκριμένο
Η EASA βρίσκεται σε στάδιο ανάπτυξης του κανονιστικού πλαισίου για πιστοποιημένα drones μεταφοράς ανθρώπων — αναμένεται εντός 2026-2027. Αυτή είναι η «πιλοτική άδεια» με τη στενή έννοια — αντίστοιχη αεροσκάφους.
📋 Περίληψη: Για τον μέσο πιλότο drone, το πιστοποιητικό A1/A3 αρκεί — δωρεάν, online, ισχύει 5 χρόνια σε 31 χώρες. Αν πετάτε C2 drone κοντά σε ανθρώπους, χρειάζεστε A2 (~€50-100). Για επαγγελματική χρήση, STS σε αναγνωρισμένη σχολή (€300-800). Ό,τι κι αν κάνετε, ξεκινήστε ΠΑΝΤΑ με το A1/A3.
